Οι ενδοπροθέσεις (stent) ξεκίνησαν να τοποθετούνται από τη δεκαετία του 1980 και αποτελούν αποδεδειγμένα αποτελεσματικές θεραπείες για τις στενώσεις στεφανιαίων αγγείων, επιμηκύνοντας τη ζωή των ασθενών.
Ένα ή περισσότερα stent τοποθετούνται κατά τη διάρκεια της αγγειοπλαστικής για να διατηρήσουν την αρτηρία ανοιχτή μετά την απομάκρυνση του μπαλονιού. Το stent «σφραγίζει» τυχόν ανοίγματα στο τοίχωμα μιας αρτηρίας και αποτρέπει την επαναστένωσή της. Αποτρέπει επίσης, την αποκόλληση μικρών τεμαχίων απασβεστοποιημένης πλάκας τα οποία θα μπορούσαν αιφνιδίως να φράξουν το αγγείο και να προκαλέσουν έμφραγμα.
Υπήρξε τόσο ραγδαία πρόοδος στην τεχνολογία των stent, ώστε να αποφευχθεί μία ανοιχτή καρδιοχειρουργική επέμβαση (by pass) σε ασθενείς που πληρούν τις προϋποθέσεις, ώστε σήμερα να προσφέρονται πολλές εναλλακτικές δυνατότητες, αναλόγως με το πρόβλημα και τις συννοσηρότητες κάθε ασθενούς. Τα μεταλλικά stent, που κυκλοφόρησαν πρώτα, χρησιμοποιούνται σπάνια σε ειδικές περιπτώσεις.
Συνήθως, ένα stent μπορεί να κρατήσει ανοιχτή τη στεφανιαία αρτηρία για μεγάλο χρονικό διάστημα (10-15 χρόνια) όταν η αρχική εμφύτευση και η επακόλουθη φαρμακευτική αγωγή είναι σωστές. Ωστόσο, σπανίως μπορεί να επέλθει επαναστένωση σε βραχύ χρονικό διάστημα, χωρίς να μπορεί να προβλεφθεί σε ποιους ασθενείς θα επέλθει, ανεξάρτητα της συμμόρφωσης με της φαρμακευτικής αγωγής και τη μεταβολή των παραγόντων κινδύνων.
Στο Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης, διαθέτουμε πλήρη γκάμα σε απόθεμα, με stents όλων των μεγεθών και όλων των τύπων: Απλά που απελευθερώνουν αντι στενωτικο φάρμακο, stent με φάρμακο και βιοαπορροφήσιμο πολυμερές υλικό και πλήρως απορροφήσιμα stent, και σε όποιο μέγεθος έχει ανάγκη ο ασθενής.
Ανεξαρτήτως του υλικού με το οποίο είναι κατασκευασμένο το stent, η επιλογή του σωστού μεγέθους και μήκους του, ώστε να είναι ισοδύναμο με τη διάμετρο του αγγείου και μήκος της στένωσης, είναι ένας από τους πιο καθοριστικούς παράγοντες για την επιτυχή έκβαση μιας αγγειοπλαστικής και την αποφυγή σοβαρών επιπλοκών.
Για την επιλογή του σωστού stent πριν την τοποθέτησή του, ο επεμβατικός καρδιολόγος πραγματοποιεί μια λεπτομερή αξιολόγηση του αγγείου με στεφανιογραφία κατά την οποία μετρά τη διάμετρο του αγγείου στην περιοχή της στένωσης και στα “υγιή” τμήματα πριν και μετά από αυτήν. Επίσης, διενεργείται ενδοαυλικός υπέρηχος IVUS για απεικόνιση και ακόμα πιο ακριβείς μετρήσεις μέσα στο αγγείο, ώστε να επιλέξει με ακρίβεια το κατάλληλο μήκος και διάμετρο του stent.
Τα είδη των stent
Τα κλασικά μεταλλικά stent
Μοιάζουν με εξαιρετικά μικρούς, κυλινδρικούς σωλήνες από μεταλλικό πλέγμα, προσαρμοσμένα στο μέγεθος της αρτηρίας στην οποία τοποθετούνται. Κατασκευάζονται από βιοσυμβατά υλικά, όπως ειδικά κράματα μετάλλων (π.χ. ανοξείδωτο ατσάλι, κράματα νικελίου-τιτανίου). Έχουν μια ειδική επίστρωση (πολυμερές) που απελευθερώνει φαρμακευτικές ουσίες σταδιακά και βοηθούν στην πρόληψη της υπερβολικής ανάπτυξης ουλώδους ιστού μέσα στο stent, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει σε επαναστένωση.
Stent με βιοαπορροφήσιμο πολυμερές
Έχουν απόλυτη ένδειξη σε ασθενείς που λόγω άλλης προγραμματισμένης επέμβασης (π.χ ογκολογική) για την οποία ο χρόνος αποτελεί πολύ σημαντική παράμετρο για την υγεία τους, δεν πρέπει να υποβληθούν σε αντιπηκτική αγωγή. Πρέπει όμως προηγουμένως να γίνει αγγειοπλαστική. Ο τύπος αυτών των stent έχει όλα τα χαρακτηριστικά των άλλων stent με το μεταλλικό πλέγμα, αλλά δεν έχει εξάρτηση από τα φάρμακα που επηρεάζουν την πήξη (αντιαιμοπεταλιακά) του αίματος. Μετά την εμφύτευσή του, μπορεί σε ένα μήνα ο ασθενής να υποβληθεί σε άλλο χειρουργείο.
Τους κινδύνους θρόμβωσης μετά την επέμβαση, δεν τους προκαλεί το μέταλλο του stent αλλά το επικαλυμμένο με φάρμακο πολυμερές υλικό που περιβάλλει εξωτερικά και εσωτερικά το μέταλλο του stent. Η εξωτερική επικάλυψη με φάρμακο, αποτρέπει τη δημιουργία ουλής και γι΄αυτό είναι ωφέλιμη. Τα Stent με βιοαπορροφήσιμο πολυμερές έχουν το πλεονέκτημα ότι επιτρέπει τη δημιουργία ενδοθηλίου, με αποτέλεσμα, χωρίς ο ασθενής να λαμβάνει αντιαιμοπεταλιακά φάρμακα, να αποφεύγεται στένωση του αγγείου και θρόμβωση.
Πλήρως απορροφήσιμα stent
Ενδείκνυται για ασθενείς με στενώσεις σε σημεία των αρτηριών και κυρίως της μπροστινής αρτηρίας, όπου γεωγραφικά και στρατηγικά μπορεί να προκύψει στο μέλλον η ανάγκη να διενεργηθεί by pass και αυτό να μην είναι εφικτό λόγω του μεταλλικού πλέγματος. Συστήνεται ειδικά για νέους ανθρώπους με βλάβες όχι πολύπλοκες ή πολύ ασβεστοποιημένες που μπορεί να χρειασθούν στο μέλλον επαναληπτικές παρεμβάσεις στα αγγεία λόγω της εξέλιξης της στεφανιαίας νόσου.
Διαφέρουν από τα κλασικά stent διότι δεν έχουν μέταλλο και μετά από ένα χρονικό διάστημα διαλύονται πλήρως μέσα στο σώμα. Κατασκευάζονται συνήθως από βιοαποικοδομήσιμα πολυμερή (όπως το πολυγαλακτικό οξύ, ένα υλικό που χρησιμοποιείται ευρέως και στα απορροφήσιμα χειρουργικά ράμματα) ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, από κράματα μαγνησίου.
Μετά την εμφύτευση, το βιοαπορροφήσιμο stent απελευθερώνει φαρμακευτική ουσία για να αποτρέψουν την επαναστένωση. Συνήθως μέσα σε 1-2 χρόνια, το υλικό του stent αρχίζει να αποδομείται και να απορροφάται από τον οργανισμό.
Κλείστε ραντεβού για να έχετε μία δεύτερη γνώμη από τον Δρ. Λ. Καραγκούνη, ποιό είδος stent ενδείκνυται για την περίπτωσή σας
